Hiện nay, chúng ta đang phải đối phó đại dịch cúm “H1N1 mới” với khả năng lây lan trong cộng đồng rất cao. Cơ chế lây cúm như thế nào và giải pháp ngăn chặn, kiểm soát phù hợp ra sao vẫn là vấn đề nóng cần quan tâm.

Cảnh giác ba thể bệnh cúm hiện nay

TS.BS. Phạm Hùng Vân, giảng viên môn vi sinh, Đại học Y Dược TP.HCM cho biết :

“Tác nhân gây bệnh cúm là virus cúm, có ba nhóm, đó là A, B và C trong đó tác nhân cúm A là chủ yếu. Ở người có ba thể bệnh cúm: cúm thường, cúm ác tính và cúm trên cơ địa của những người có các bệnh nền (tim mạch, phổi mãn tính).

Bệnh cúm thường, hay cúm kinh điển là cúm xảy ra trên người khỏe mạnh và đã có miễn dịch đề kháng được một phần đối với tác nhân cúm vì trước đó đã từng nhiễm bệnh cúm và tác nhân cúm chưa có thay đổi nhiều hay chỉ thay đổi chút ít về mặt kháng nguyên. Trên những người này, bệnh biểu hiện với các triệu chứng nhiễm hô hấp siêu vi như sốt, ho sổ mũi, ớn lạnh. Bệnh thường tự khỏi, tuy nhiên cũng có những trường hợp biến chứng như là bội nhiễm hô hấp dưới do các tác nhân vi sinh như H. influenzae, phế cầu mà nếu không điều trị kịp thời có thể dẫn đến diễn tiến xấu gây tử vong. Ngoài biến chứng hô hấp, trên những người có bệnh nền như: bệnh biến dưỡng (đái tháo đường), tim mạch, phổi mãn tính... thì các biến chứng do bệnh nền này sẽ trầm trọng hơn, đây là các trường hợp mà chúng ta gọi là cúm biến chứng trên cơ địa các người bị bệnh nền.

Còn cúm ác tính là cúm xảy ra trên những người chưa có miễn dịch đối với tác nhân cúm gây bệnh. Người bị cúm ác tính thường tử vong cao là do bị tổn thương phổi nặng nề mà từ chuyên môn gọi là ARDS (hội chứng suy hô hấp cấp tính). Nguyên do là cơ thể không có miễn dịch đặc hiệu nên phải huy động hệ thống miễn dịch không đặc hiệu để chống lại tác nhân cúm bao gồm những quá trình tế bào (thực bào), quá trình viêm, các yếu tố thể dịch. Chính sự huy động tổng lực này đã tạo nên một “cơn bão” cytokine làm tàn phá mô phổi không có khả năng phục hồi.

Để cảnh giác với cúm “H1N1 mới” này, cần có các giải pháp đối phó thích hợp, không nên quá cứng nhắc. Cụ thể là :

- Không nên làm cộng đồng quá hoang mang, lo sợ mà mất cảnh giác với các bệnh dịch khác nguy hiểm hơn, nguy cơ gây tử vong cao nếu phát hiện chậm như sốt xuất huyết, viêm màng não, tiêu chảy.

- Phải sớm cho phép các cơ sở y tế thực hiện xét nghiệm cúm “H1N1 mới”. Rút kinh nghiệm trong các ca tử vong vừa rồi, một số ca có kết quả xác định H1N1 đến khá trễ. Ngoài ra một thực tế hiện nay là các cơ sở y tế không muốn làm xét nghiệm H1N1 vì nếu kết quả dương tính thì phải gửi mẫu đến viện Pasteur, hay chỉ một số trung tâm được phép làm xét nghiệm của Bộ Y tế, và chi phí xét nghiệm H1N1 làm tại cơ sở không được thanh toán.

- Khuyến khích các nhà khoa học tiếp cận các nghiên cứu bộ gene của “H1N1 mới” này để sớm tiên đoán các biến đổi của nó cũng như sớm phát hiện nguy cơ tái tổ hợp với cúm H5N1.

- Giám sát chặt chẽ để không xảy ra dịch H5N1 hoặc dập tắt ngay dịch H5N1 dù chỉ trên gia cầm. Lý do là hiện nay nguy cơ H1N1 tái tổ hợp với H5N1 là hoàn toàn có thể ở các quốc gia có nội dịch H5N1 như Việt Nam.

Theo TS.BS Phạm Hùng Vân

Trong cộng đồng thì cúm ác tính có thể xảy ra một khi tác nhân virus cúm bị biến đổi hoàn toàn kháng nguyên, do vậy các cá nhân trong cộng đồng cũng hoàn toàn “trắng tinh” về miễn dịch đối với tác nhân cúm này. Chính vì thế, trong lịch sử thế giới, đã có những vụ dịch mà tỷ lệ tử vong khá cao xảy ra khi tác nhân virus cúm gây bệnh trên người bị thay đổi hoàn toàn về kháng nguyên: 1889-1890 khoảng 1 triệu người tử vong do H2N2; 1918-1919: trận dịch kinh hoàng nhất với 40-50 triệu người tử vong do H1N1; 1957-1958 gây ra do H2N2 với 1 triệu đến 1,5 triệu người tử vong…

Do cơ chế bệnh sinh như vậy nên người khi bị nhiễm cúm gà H5N1 cũng bị tử vong từ 90% - 95% trở lên, vì cơ thể chúng ta không có miễn dịch đối với H5N1. Rất may H5N1 không lây được trực tiếp từ người qua người mà lý do có thể là kháng nguyên H5 rất nhạy cảm với gà nhưng ít nhạy cảm hơn đối với người”.

“H1N1 mới” nhưng không gây dịch cúm ác tính

Theo TS. Vân, hiện nay chúng ta đang đối phó với đại dịch cúm “H1N1 mới” với khả năng lây lan trong cộng đồng rất cao. Cơ chế dễ lây lan này là dù kháng nguyên H1 và N1 của dòng “H1N1 mới” có biến đổi nhưng rất nhạy cảm với tế bào biểu mô hô hấp của người. Tuy nhiên, hiện nay nó vẫn không gây dịch cúm ác tính trong cộng đồng vì cộng đồng đã có miễn dịch một phần do nhiễm các cúm thường trước đó và có miễn dịch.

Vậy cúm “H1N1 mới” có chặn được không? TS.Vân cho biết, rất khó vì cúm lây theo con đường hô hấp và lây theo những hạt nhỏ. Người bị cúm chỉ cần ho hay hắt hơi sẽ làm bắn các hạt nhỏ chứa virus cúm, thậm chí có những hạt kích thước cực nhỏ mà giới chuyên môn gọi là “nhân cúm” lơ lửng rất lâu trong không khí và đưa đi rất xa trong cả một vùng rộng lớn như thôn xã.

Ngoài cơ chế lây lan này, tác nhân cúm còn lây trực tiếp qua tiếp xúc. Với sự lây lan như vậy thì khó mà ngăn chặn được dịch cúm H1N1 mới trong cộng đồng. Hiện nay, con số công bố khoảng hơn 6.000 người nhiễm cúm “H1N1 mới”, nhưng theo TS. Vân, con số này có thể lên đến vài chục ngàn đến vài trăm ngàn người, bởi có những người có triệu chứng cúm thoáng qua nhưng không đi làm xét nghiệm, đã có kháng thể và tự miễn dịch với cúm.

Nói như vậy nhưng chúng ta vẫn phải cảnh giác với dịch cúm “H1N1 mới” hiện nay ở các tình huống sau :

1. Cúm biến chứng trên người có bệnh nền, già yếu, phụ nữ mang thai mà sự phát hiện tác nhân cúm bị chậm trễ;

2. Cúm ác tính xảy ra trên các đối tượng khỏe mạnh nhưng còn quá trẻ do vậy chưa có miễn dịch với cúm;

3. Cúm biến chứng trên những người khỏe mạnh bị triệu chứng cúm thường mà chậm phát hiện dẫn đến biến chứng viêm phổi do vi khuẩn;

4. Ngoài ra nên cảnh giác nếu cúm “H1N1 mới” này tái tổ hợp được với H5N1 tạo ra một dòng cúm mới lây lan cao, đồng thời lại “mới toanh” về mặt miễn dịch có thể gây hậu quả đại dịch cúm với cúm ác tính.

Ông Lã Quý Đôn, Phó Vụ trưởng Vụ Công tác học sinh - sinh viên (Bộ Giáo dục & Đào tạo) cho biết, đến nay cả nước đã ghi nhận100 ổ dịch tại các trường học, với khoảng 150 học sinh được xét nghiệm và có kết quả dương tính với cúm A/H1N1.

Theo đó, từ cấp mầm non, tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông, đại học, trường dạy nghề… đều đã có trường ghi nhận bệnh nhân cúm. Tuy nhiên theo ông Đôn, con số học sinh nhiễm cúm trong thực tế sẽ cao hơn rất nhiều, vì khi trường có dịch, cơ sở y tế chỉ lấy mẫu một vài ca đầu giám sát, các ca còn lại nếu có dấu hiệu cúm sẽ điều trị luôn mà không xét nghiệm nên thường không thống kê.

Riêng tại Hà Nội, tính đến hết ngày 23/9, đã có 39 trường học khối tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông và 13 trường cao đẳng, đại học ghi nhận bệnh nhân nhiễm cúm A/H1N1.

Trong số này, tại nhiều trường đã xuất hiện chùm ca bệnh hoặc có từ 2 bệnh nhân nhiễm cúm trở lên. Như trường THPT Lomonoxop (13 ca), Đoàn Thị Điểm (10 ca), THPT Đống Đa (4 ca), TH cơ sở Thạch Bàn (6 ca), THPT Yên Viên (5 ca), THPT Quang Trung (3 ca), trường chuyên Hà Nội - Amsterdam (3 ca), ĐH Xây dựng (2 ca), ĐH Ngoại thương, ĐH Y Hà Nội, ĐH Bách khoa…

Ông Đôn cho biết thêm, để cập nhật và công khai thông tin về dịch cúm A/H1N1 trong hệ thống nhà trường cho phụ huynh học sinh biết tránh hoang mang, bắt đầu từ thứ 2 đầu tiên của tháng 10, trang web của Bộ Giáo dục & ĐT và các sở địa phương sẽ có phần cập nhật tình hình dịch cúm.

Về dịch cúm A/H1N1 trong cả nước, số bệnh nhân cúm ghi nhận mới mỗi ngày tiếp tục tăng. Riêng trong ngày 24/9/2009, Việt Nam đã ghi nhận thêm 203 trường hợp dương tính với cúm A/H1N1 (khu vực phía Nam: 149 ca, khu vực miền Bắc: 31 ca, khu vực miền Trung: 10 ca, khu vực Tây Nguyên: 13 ca).

Như vậy, tính đến 17h00 ngày 24/9/2009, Việt Nam đã ghi nhận 7.839 trường hợp dương tính, 10 ca tử vong. Số bệnh nhân đã khỏi ra viện là 5.211, các trường hợp còn lại hiện đang được cách ly, điều trị tại các bệnh viện, cơ sở điều trị, giám sát cộng đồng trong tình trạng sức khỏe ổn định.

Khi chứng cảm cúm “hoành hành” thì văn phòng, công sở là nơi dễ bùng nổ và phát tán virus cảm. Thực tế là một số thói quen không tốt làm cho vi khuẩn và virus dễ thâm nhập vào khu vực văn phòng, lây truyền bệnh cho nhau.

Chuyên gia về truyền nhiễm và khống chế bệnh tật của Mỹ khuyến nghị nên áp dụng một số cách sau :

1. Thường xuyên rửa tay

Phương pháp tốt nhất giảm thấp tỉ lệ tiếp xúc với vi khuẩn gây bệnh là thường xuyên rửa tay sạch sẽ. Khi đồng nghiệp hắt xì hơi hoặc ho thì khả năng nhiễm bệnh lây truyền là rất cao. Nếu dùng đôi tay chưa được rửa sạch sờ vào mắt, môi hay mũi thì virus có thể xâm nhập vào cơ thể. Các nhà nghiên cứu của trường ĐH Florida - Mỹ còn nhận thấy: điện thoại và các nút công tắc điện hoặc nút ấn thang máy cũng có thể là nguồn phát tán virus. Vì thế, thói quen thường xuyên rửa tay, đặc biệt trước khi đến và sau khi rời văn phòng, sẽ giúp giảm thiểu nguy cơ phát tán, lây lan virus cho đồng nghiệp.

2. Không tiếp xúc trực tiếp với đồng nghiệp mắc bệnh

Né tránh đồng nghiệp hắt xì hơi hoặc ho trong phòng làm việc là không khả thi nhưng hạn chế tiếp xúc trực tiếp, giữ khoảng cách nhất định với những đồng nghiệp mắc bệnh là hoàn toàn có thể.

Nếu bắt tay hay đưa/nhận đồ vật, cần lập tức rửa tay. Nếu đồng nghiệp mắc bệnh ngồi bên cạnh, không sờ tay vào mặt là phương pháp hữu hiệu bảo vệ bạn. Nếu người mắc bệnh ho trong thời gian dài, bạn nên lấy khăn hoặc khẩu trang che kín miệng và mũi của mình để tránh lây nhiễm.

3. Mở cửa sổ hoặc dùng máy thanh lọc không khí

Văn phòng kín, dùng máy lạnh là môi trường lý tưởng để vi khuẩn, virus phát tán. Vì thế, cần có thói quen mở cửa sổ ngay khi bước vào phòng. Nếu không có cửa sổ thì cần phải có máy thanh lọc không khí.

Nếu trong phòng có nhiều người cảm cúm, nên yêu cầu tòa nhà thông khí, làm sạch văn phòng, đồng thời phun thuốc để tẩy trừ vi khuẩn.

4. Ở nhà khi cảm cúm

Nguyên nhân lớn nhất của cảm cúm thông thường là do mệt mỏi khiến sức đề kháng suy giảm; hoặc do thời tiết, nhiệt độ thay đổi lúc nóng lúc lạnh, cơ thể mất đi sức đề kháng.

Trước khi có biểu hiện bệnh (24 tiếng) thì cơ thể đã kịp phát tán virus gây bệnh cho nhiều người khác. Vậy nên tốt nhất xin nghỉ ở nhà , vừa tránh lây nhiễm, vừa nhanh hồi phục. Nếu buộc phải đi làm thì nên đeo khẩu trang mọi lúc mọi nơi.

5. Tiêm vắc-xin

Cảm cúm là một bệnh thường gặp và tiêm vắc-xin là một lựa chọn tốt. Vắc-xin không phải là thuốc vạn năng nhưng ít nhất có thể làm giảm thấp nguy cơ nhiễm bệnh trong những môi trường có nguy cơ cao như văn phòng.

Nên tiêm vào tháng 9-10 hàng năm để bảo vệ cơ thể trong mùa cúm (mùa đông).

6. Luyện tập thể thao

Uống vitamin là một giải pháp nhưng khoa học đã chứng minh, phương pháp tốt nhất để nâng cao sức đề kháng cho cơ thể là luyện tập thể thao đều đặn, đặc biệt là các hoạt động thể thao ngoài trời vào mùa thu và mùa đông. Kiên trì luyện tập mới là biện pháp hữu hiệu để đối kháng lại với cảm cúm.

7. Duy trì nếp sống hợp lý

Sức khỏe tốt là tiền đề quan trọng để tránh xa virus, vi khuẩn gây bệnh, tức là bạn cần có một lối sống lành mạnh, khoa học; không hút thuốc, không thức khuya, ngủ đủ 8 tiếng/ngày, ăn uống đủ chất, đúng giờ... Mặc dù những phương pháp này không thể đảm bảo là tăng cường sức đề kháng, nhưng ít nhất cũng giúp ích cho sức khỏe của bạn.

Dịch cúm A/H1N1 đang lây lan nhanh trong cộng đồng với nhiều triệu chứng rất giống cúm mùa. Người dân hết sức lo lắng không biết phải làm gì khi có triệu chứng nghi ngờ nhiễm bệnh.

Diễn biến dịch cúm A/H1N1 những ngày gần đây, nhất là số ca tử vong đã lên đến 7 người, khiến rất nhiều người hoang mang. Tuy nhiên, theo khuyến nghị của ngành y tế, trước hết, người dân phải bình tĩnh, đừng lo sợ đến mức đổ xô đi xét nghiệm.

Đến ngay cơ sở y tế

Theo các chuyên gia y tế, dịch cúm A/H1N1 đáng lo ngại ở tốc độ lây lan nhưng nó không nguy hiểm như người ta tưởng. Bộ Y tế cho biết lúc đầu, do chưa rõ độc lực virus cúm A/H1N1 như thế nào nên Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến cáo tất cả bệnh nhân đều phải được điều trị. Song, đến nay, WHO cho rằng độc lực của virus này không cao hơn cúm mùa nên nhiều nước đã không còn áp dụng việc xét nghiệm điều trị tại cộng đồng mà chủ yếu ở bệnh viện.

Theo TS Nguyễn Văn Kính, Viện trưởng Viện Các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới quốc gia, về mặt triệu chứng lâm sàng, rất khó phân biệt cúm thường và cúm A/H1N1, bởi bệnh nhân đều sốt cao đột ngột trên 380C, nhức đầu, đau mỏi toàn thân, ho, hắt hơi, sổ mũi, viêm - đau họng, tùy tổn thương của phổi có thể xuất hiện khó thở... TS Kính khuyên nếu gặp các triệu chứng này, bệnh nhân nên đến ngay cơ sở y tế để được khám và tư vấn, đặc biệt khi đã sốt và điều trị 3 ngày vẫn chưa khỏi. Bên cạnh virus cúm có rất nhiều căn nguyên khác gây nhiễm trùng đường hô hấp có thể dẫn tới tử vong.

Bác sĩ Nguyễn Văn Châu, Giám đốc Sở Y tế TPHCM, cho rằng điều đáng lưu ý hiện nay là ý thức tự phòng ngừa bệnh của mỗi người, vì cúm A/H1N1 chủ yếu lây qua tiếp xúc (trực tiếp hoặc gián tiếp) hằng ngày. Phòng ngừa bệnh không bao giờ thừa vì vừa bảo vệ sức khỏe cho bản thân vừa tránh lây lan cho người thân trong gia đình và cộng đồng. “Nếu có các biểu hiện khác thường nghi ngờ do bị cúm A/H1N1, người dân cần đến cơ sở y tế gần nhất để được tầm soát, phát hiện, xử lý kịp thời; không nên chạy lòng vòng để yêu cầu xét nghiệm. Tại các cơ sở y tế, nhân viên y tế đã được trang bị sẵn chuyên môn về cúm A/H1N1. Ngoài thăm khám, họ sẽ tìm hiểu kỹ thêm một số yếu tố nữa ở bệnh nhân để có hướng xử lý thích hợp nhất. Ngoài ra, với tình hình cúm lan rộng hiện nay, việc sống chung với cúm là bình thường nhưng người dân cũng không nên chủ quan” - bác sĩ Châu khuyến cáo.

Tăng đề kháng cơ thể

Theo PGS-TS Nguyễn Trần Hiển, Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, virus cúm A/H1N1 có sức đề kháng yếu, dễ bị bất hoạt bởi bức xạ mặt trời, tia cực tím; dễ bị tiêu diệt ở nhiệt độ 700C và các chất tẩy rửa thông thường. Do tương đối giống cúm mùa nên nguyên tắc phòng cúm A/H1N1 là phòng lây truyền bệnh đường hô hấp. Mọi người cần đeo khẩu trang, che miệng khi ho hay hắt hơi; giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, tránh đưa tay lên mắt, mũi, miệng...

TS Trần Tịnh Hiền, Phó Giám đốc Bệnh viện Bệnh nhiệt đới TPHCM, cho biết bệnh nhân nhiễm virus cúm A/H1N1 sau khi đã được điều trị khỏi thì sẽ miễn dịch suốt đời với virus này. Tuy nhiên, do virus cúm thay đổi liên tục nên bệnh nhân vẫn bị mắc bệnh nếu nhiễm virus mới. “Người dân không nên tự uống thuốc Tamiflu điều trị nếu không có toa của bác sĩ. Trẻ em dưới 15 tuổi nếu lạm dụng Tamiflu sẽ có nhiều biến chứng về thần kinh”.

Các chuyên gia y tế khẳng định để phòng ngừa cúm A/H1N1 hữu hiệu, cần gia tăng sức đề kháng trong cơ thể. Mỗi người cần có chế độ sinh hoạt hợp lý, tập thể dục đều đặn, ngủ đủ giấc và chế độ dinh dưỡng đầy đủ. Người dân nên thường xuyên bổ sung các loại vitamin C, nhóm vitamin B, kẽm, các chất flavonoid (chống ôxy hóa) có trong hành tỏi, hạt tiêu, tảo biển, trà xanh...

Khám, xét nghiệm theo yêu cầu

Bộ Y tế vừa có văn bản chỉ đạo các cơ sở khám chữa bệnh thực hiện nghiêm túc việc phát hiện sớm và điều trị kịp thời các trường hợp nghi ngờ cúm A/H1N1 có yếu tố nguy cơ hoặc tiếp xúc với người đã nhiễm bệnh. Trường hợp không có xét nghiệm hoặc chưa có kết quả xét nghiệm, trường hợp nghi ngờ cúm A/H1N1 không rõ nguồn lây nhưng ở địa phương đang có dịch lây lan trong cộng đồng..., có thể điều trị ngay. Đặc biệt, các bệnh viện có thể thiết lập phòng khám, tư vấn và xét nghiệm cúm A/H1N1 tự nguyện để đáp ứng yêu cầu của những người không có triệu chứng nhưng muốn khám, tư vấn và xét nghiệm bệnh này.

Cái chết nào, đặc biệt trong bệnh nhiễm, cũng hội ngộ nhiều yếu tố tình cờ: cơ địa, độc lực, môi trường... Bởi nên cũng không có gì lạ khi đâu đó người ta vẫn ngơ ngác thắc mắc: “Nghe nói con virus H1N1 nhẹ hều mà sao lại làm chết người dữ vậy?”


Những người dễ bị H1N1 cho “nốc ao”

Thống kê ở Anh, Mỹ cho biết có gần 80% số tử vong là người có mang sẵn bệnh kinh niên như suyễn, dãn phế quản, tiểu đường,… nhưng cũng có những người còn khoẻ mạnh trước khi mắc bệnh. Thế thì biết đâu mà lần?

Thực ra với con virus H1N1 vừa “xuất xưởng” vài tháng, chưa ai có dịp “gặp” nó, thì làm sao mà có được sức đề kháng (miễn dịch). Do đó những người có bệnh sẵn, nhất là hen suyễn, tiểu đường… dễ dàng bị “nốc ao” khi đụng phải. Với những người lớn tuổi, đã có dịp mắc bệnh cúm một vài lần trong đời, ít ra cũng hưởng được một chút lợi điểm có thể có tính miễn dịch chéo, nên nếu bị thì cũng ít trầm trọng hơn. Với nhóm thanh niên còn thiếu “thành tích” cúm, sẽ mắc bệnh nhiều như đang xảy ra. Đó là chưa kể mấy cô cậu hay đi lông bông, càng dễ bị phơi nhiễm với virus cúm. Khi bị “mắc dịch” rồi thì trong đám “xuân xanh ấy” sẽ phải có người bỏ cuộc chơi.

Vậy ai sẽ phải rời cuộc chơi? Chúng ta đã biết bộ gene của hai người bất kỳ rất giống nhau, có thể lên đến 99%. Phần khác biệt còn lại, tuy nhỏ nhoi nhưng cũng tạo ra những đặc thù cho từng cá nhân, trong đó có tính nhạy cảm với bệnh tật.

Đến nay đã có những tiến bộ lớn trong xác định những vùng của bộ gene người có ảnh hưởng đến sự nhạy cảm này. Các kết quả bước đầu cho thấy có liên quan giữa một số gen như TCF7L2, và một số gen khác CDKAL1, CDKN2A/B, IGF2BP2, SLC30A8, HHEX/IDE với bệnh tiểu đường týp 2 (những người có các gen này nhạy cảm hơn với bệnh tiểu đường)…

Với những bệnh nhiễm trùng, các khảo sát ở Việt Nam trước đây đã phát hiện những gene có liên quan đến độ nhạy cảm với bệnh sốt xuất huyết Dengue, thương hàn, lao màng não. Điều đó cho thấy khi bệnh nhân mắc những bệnh nhiễm là đã tiềm ẩn trong cơ thể những “yếu tố di truyền” khiến họ dễ mắc các bệnh này, hoặc bệnh cảnh nặng hơn.

Riêng với bệnh cúm, đến nay chưa ai khảo sát hoặc khảo sát nhưng chưa có kết quả về yếu tố di truyền nào có liên quan đến cúm. Trên thực tế chúng ta thấy trong “cúm gà” nhiều người tiếp xúc với gà vịt bệnh nhưng chỉ có một số ít (nhạy cảm) mắc bệnh. Chắc chắn phải có sự can thiệp của các đặc tính di truyền.

Như thế “số mệnh” ở đây có một ý nghĩa rất khoa học mà giờ đây con người đang tìm hiểu là sự liên kết giữa các cấu trúc di truyền (gene) và tính nhạy cảm bệnh tật của những cá thể khác nhau. Mặc dù tỷ lệ người khoẻ có đáp ứng không thuận lợi với H1N1 hiện chưa có khảo sát nào xác định nhưng dựa vào số bệnh nhân tử vong trên thế giới thì có lẽ tỷ lệ người “có số xui” này may mắn không nhiều lắm.

Càng để lâu, càng chết mau

Nhìn lại sáu trường hợp tử vong vừa qua thì đúng như người ta đã nhận xét, yếu tố cơ địa nổi bật: một có sẵn hội chứng down (bất thường nhiễm sắc thể 21), một tâm thần (phân liệt?), một suy giảm miễn dịch mắc phải; nghe nói trường hợp đầu tiên có thể đang điều trị lao hạch…

Có một yếu tố khác hiện diện trên hầu hết các bệnh nhân tử vong là thời gian từ khi phát bệnh đến khi nhập viện kéo dài khoảng 5 - 6 ngày, do nhiều lý do khác nhau, nhưng kết quả là một: bệnh tiến triển nặng, tổn thương phổi đã lan rộng. Ở thời điểm như vậy, thuốc Tamiflu (có cơ chế tác dụng là ngăn không cho virus phát tán, đi đến phá hoại các tế bào khác) khó phát huy tác dụng vì virus đã có thời gian hoành hành rồi. Gần đây có lý thuyết về “rối loạn chức năng của mitochondria” (một thành phần của tế bào có chức năng tạo năng lượng và điều hoà một số hoạt động tế bào) cho rằng hoạt động của thành phần này bị rối loạn trong khoảng 2-3 ngày sau khi nhiễm trùng và sau đó hồi phục lại. Can thiệp trong khoảng thời gian này có thể giúp tránh hậu quả như suy hô hấp cấp, suy đa tạng… Trong bệnh nhiễm trùng nói chung, điều trị sớm bao giờ cũng là điều tốt vì có thể cứu được người nhiều bệnh hơn.

Tổ chức Y tế thế giới đã nhận định: “Điều có ý nghĩa nhất là các nhà lâm sàng khắp nơi trên thế giới đều báo cáo có một thể bệnh trầm trọng gặp ngay trên những người trẻ tuổi và khoẻ mạnh, khác với bệnh cảnh trong cúm mùa. Trên những người này, virus trực tiếp tấn công vào phổi gây suy hô hấp trầm trọng. Để cứu mạng những bệnh nhân như thế phụ thuộc vào những chăm sóc rất chuyên sâu và tích cực trong phòng hồi sức, thường là kéo dài và phí tổn cao”. Ở các bệnh nhân của chúng ta điều trị đặc hiệu với thuốc kháng virus chỉ là một phần, phần còn lại là “những chăm sóc rất chuyên sâu và tích cực ở phòng hồi sức”, một yếu tố mà các nước đang phát triển như chúng ta thường ít khi có được. Đây là “chuyện nắng mưa”, không phải của người bệnh mà cũng chẳng phải của con virus. Và khi những yếu tố xấu hội tụ thì việc “cãi mệnh trời” chắc chắn là không dễ.

Cái chết nào cũng là điều không mong muốn, nhất là ở trong ngành mà mục tiêu sau cùng là giành lại sự sống. Nhưng cái chết nếu không tránh khỏi vì “cái số” đã là vậy thì vẫn sẽ hữu ích hơn nếu đem lại được những bài học cho những người còn sống. Những ngày tháng tới khi mà những cảnh báo về đợt sóng thứ hai trong đại dịch cúm A/H1N1 đã vang lên thì những bài học đó cần được học và làm.

Sau ba ngày mệt, khó thở, sốt, ho khạc đàm vàng, 20h30 ngày 7/9, nam bệnh nhân 51 tuổi, ngụ tại huyện Bình Chánh, TP HCM đã tử vong. Kết quả xét nghiệm sau đó cho thấy, người này dương tính với H1N1.

Đại diện Sở Y tế TP HCM cho biết, bệnh nhân nhập viện Nguyễn Tri Phương trong tình trạng thở nhanh, phù chân, phổi ran. Ngoài kết quả dính H1N1, người bệnh còn bị cao huyết áp, tiểu đường, bệnh cơ tim, suy thận mãn và viêm phổi.

Bệnh viện đã điều trị cấp cứu bằng hỗ trợ ôxy, cho uống Tamiflu, trợ tim, truyền hồng cầu lắng nhưng tình hình không cải thiện. Bệnh nhân yếu dần, khó thở do suy hô hấp và tử vong.

Nguồn lây bệnh đang được Trung tâm y tế dự phòng thành phố xác định, tuy nhiên trước mắt, những người tiếp xúc với bệnh nhân đã được giám sát cách ly.

Đây là ca tử vong thứ ba tại TP HCM và là ca thứ tư tại VN chết có liên quan đến cúm H1N1.

Ông Phan Văn Nghiệm, Trưởng phòng Nghiệp vụ Y, Sở Y tế, cho biết, tất cả trường hợp tử vong dương tính với cúm tại TP HCM đều là người mắc bệnh mãn tính như: hội chứng Down, bệnh tâm thần và suy thận mãn.

Từ ngày 31/5 đến nay, VN phát hiện gần 3.800 trường hợp nhiễm H1N1. Riêng ngày 8/9, TP HCM có thêm 93 ca dương tính.

Nói sảng từ sáng ngày 3/9 với tình trạng sốt cao 40 độ C, nữ bệnh nhân 56 tuổi nhà ở quận Bình Thạnh, TP HCM đã tử vong sau một ngày cấp cứu. Nguyên nhân được xác định do cúm H1N1.

Theo đại diện Sở Y tế TP HCM, bệnh nhân nhập viện Tâm Thần thành phố, sau đó được chuyển sang Bệnh viện Nhân dân Gia Định trong tình trạng nhiễm trùng huyết, viêm phổi, suy hô hấp và rối loạn tâm thần.

Bệnh viện đã xử trí bằng hỗ trợ hô hấp, truyền dịch và thuốc Tamiflu, song đến 17h ngày 4/9, bệnh nhân tử vong. Kết quả xét nghiệm sau đó cho thấy dương tính H1N1.

Việc điều tra nguồn lây bệnh đang được Sở Y tế tiến hành, bên cạnh đó, 3 người tiếp xúc gần với bệnh nhân đã được giám sát và điều trị dự phòng.

Theo cơ quan y tế, bệnh nhân và một người thân trong gia đình bị tiền căn bệnh tâm thần.

Ngày 5/9, có 84 ca được phát hiện dương tính với cúm H1N1. Như vậy, từ ngày 31/5 đến nay, VN đã có hơn 3.300 trường hợp mắc bệnh, gần 1.800 người đã xuất viện, 3 người tử vong.

Tại TP HCM, hiện 9 trường học có ca mắc bệnh đang được giám sát. Các bác sĩ khuyên người dân không nên chủ quan với bệnh. Khi thấy cơ thể có những biểu hiện như sốt, ho, viêm họng, nên đến cơ sở y tế gần nhất để được thăm khám.

“Từ nay cơ quan y tế chỉ giám sát chùm ca bệnh, xét nghiệm các đối tượng có nguy cao (trẻ dưới 5 tuổi, người già trên 65, phụ nữ có thai...), các trường hợp có biến chứng, để phục vụ công tác điều trị và theo dõi sự biến đổi của virus”.

Ông Nguyễn Huy Nga, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng và Môi trường (Bộ Y tế) cho biết thông tin trên tại cuộc họp ban Chỉ đạo phòng chống cúm ở người ngày 26/8.

Chỉ xét nghiệm các trường hợp nguy cơ cao

Lý giải điều này, TS Nga cho biết, dịch cúm A/H1N1 ngày càng tăng lên, nhất là mùa đông đang tới gần nên việc xét nghiệm toàn bộ đã gây quá tải và việc chậm trả lời kết quả đã ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị của Tamiflu.

Trong khi đó, số sinh phẩm xét nghiệm có hạn, thủ tục mua sắm mất nhiều thời gian, các cơ sở xét nghiệm gặp nhiều khó khăn... Vì thế, từ thời điểm này, mẫu bệnh phẩm chỉ được lấy theo chỉ định của bác sĩ để phục vụ công tác nghiên cứu, điều trị, không làm theo yêu cầu của người bệnh.

“Với những trường hợp bệnh nhân có triệu chứng lâm sàng điển hình cần thực hiện ngay việc điều trị theo phác đồ, không nhất thiết phải xét nghiệm. Việc đợi 2 - 3 ngày mới có kết quả xét nghiệm sẽ khiến điều trị Tamiflu giảm nhiều tác dụng.

Còn đối với các trường học, công sở, nơi công cộng, sau khi xác định ca bệnh đầu tiên được khẳng định dương tính thì không cần xét nghiệm cho các trường hợp sau, chỉ cần cách ly điều trị và thực hiện các biện pháp phòng chống”, ông Nga khẳng định.

Về sinh phẩm xét nghiệm, Bộ Khoa học Công nghệ đã nghiên cứu chế tạo sinh phẩm xét nghiệm. Hiện đã thí điểm test thử sản phẩm do Việt Nam tự sản xuất, độ đặc hiệu và độ nhạy tương đối cao nhưng để trở thành hàng hóa phải có đề tài nghiên cứu khoa học và cần thời gian nhất định.

TPHCM: 9 trường học tiếp tục được giám sát

Theo báo cáo của Sở y tế TPHCM, đã xuất hiện 4 ổ cúm A/H1N1 trong trường học trong ngày 25/8 gồm: Trường THPT Dân lập nội trú Trí Đức, P.Hòa Thạnh, Q.Tân Phú, Trường Chu Văn An, Trường Phan Sào Nam cả 2 thuộc Q.3 và Trường Nguyễn Du, Q.1.

Ngoài 4 ổ dịch trường học vừa xuất hiện trên, 5 ổ dịch được phát hiện trước đó vẫn đang được tiếp tục theo dõi, giám sát với các biện pháp can thiệp dự phòng.

Khoảng 3 tháng nữa sẽ tới “đỉnh” dịch

TS Trịnh Quân Huấn, Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết, hiện nước ta đã có 43/65 tỉnh thành có bệnh nhân cúm. Con số bệnh nhân đã lên tới 2.226 trường hợp. Tuy nhiên, tình hình dịch chưa phức tạp vì phải đến mùa đông sắp tới, dịch mới bước vào “đỉnh”.

Ông Huấn cho biết thêm, tại Hội Nghị thông tin trong giám sát cúm của Khu vực vừa được tổ chức tại Bắc Kinh cho thấy, nhiều nước đã sai lầm trong công tác giám sát dẫn tới tỷ lệ tử vong cao.

Tại Việt Nam, hiện con số tử vong là 2 trường hợp/2.226 bệnh nhân. Tỉ lệ này thấp hơn nhiều so với các nước trên thế giới. Tuy vậy, không vì thế mà chúng ta chủ quan, cần tập trung nghiên cứu, rút kinh nghiệm và có định hướng chuẩn bị cho Hội nghị “rút kinh nghiệm phòng chống cúm A H1N1” tổ chức vào trung tuần tháng 9, để có kế hoạch chuẩn bị khi dịch lên đỉnh điểm vào tháng 11 - 12.

Đặc biệt, cần nghiên cứu kỹ về các trường hợp chậm đáp ứng với tamiflu và phối hợp tamiflu với các thuốc khác trong điều trị, đồng thời đề phòng chủng đã bị kháng thuốc tại một số nước lây lan ra nước khác, trong đó có việt Nam cũng như sự biến đổi, sắp sếp lại của virus.

Tại buổi giao ban, ông Trần Thanh Dương, Phó Cục trưởng Cục Y tế dự phòng và môi trường (Bộ Y tế) cho biết, qua khảo kiểm tra tại TPHCM, Long An, An Giang, có một số trường học phun khử trùng, nhưng không phải là thuốc khử trùng CloraminB mà thực ra là phun hóa chất diệt côn trùng, không có giá trị phòng cúm A/H1N1. Vì thế, ngành y tế cần hướng dẫn cho các trường khử trùng theo đúng quy định.

Về vắc xin cúm A/H1N1, hiện có rất nhiều công ty trên thế giới tham gia sản xuất. Trung Quốc đã công bố, chỉ tiêm 1 mũi vắc xin có tác dụng bảo vệ 90% trước cúm A/H1N1. Trước mắt, Việt Nam cũng đang nghiên cứu kế hoạch sử dụng vắc xin để nhập về ngay sau khi vắc xin được WHO công bố.

Gần 1.900 người nhiễm cúm A/H1N1. Thời gian tới, số người nhiễm bệnh này có thể tăng nhanh hơn.

Bộ Y tế cho biết trong ngày 22-8, cả nước ghi nhận thêm 49 người nhiễm cúm A/H1N1, trong đó miền Nam 37 ca, miền Bắc 2 ca, miền Trung 8 ca và Tây Nguyên 2 ca. Hiện tổng số bệnh nhân nhiễm cúm A/H1N1 tại VN đã gần 1.900 người, trong đó có 2 ca tử vong.

Chỉ riêng tại TPHCM, trong ngày đã có 48 ca nhiễm cúm A/H1N1 được phát hiện. Ngành y tế TP hiện đã giải phóng bệnh viện dã chiến tại Trường THPT Quốc Văn Sài Gòn (quận Bình Thạnh) do 52 ca nhiễm cúm A/H1N1 đã khỏi bệnh và chỉ còn duy trì bệnh viện dã chiến tại Trường THPT Hòa Bình (quận Tân Bình).

Theo các chuyên gia dịch tễ, hiện dịch cúm A/H1N1 đang lan nhanh ra cộng đồng, trong đó đáng lo ngại là nhiều trường hợp nhiễm bệnh không rõ nguồn lây cũng như không có triệu chứng. Do đó, thời gian tới, số ca nhiễm mới có thể tăng nhanh hơn nữa.

Theo ông Lê Anh Tuấn, Giám đốc Sở Y tế Hà Nội, sở này vừa có phương án sử dụng doanh trại của Sư đoàn 301 làm bệnh viện dã chiến. Bệnh viện dã chiến này có thể tiếp nhận 600 bệnh nhân cúm A/H1N1. Cùng đó, các bệnh viện lớn của Hà Nội, như: Xanh Pôn, Đức Giang, Đống Đa, Thanh Nhàn, Bắc Thăng Long... đều có từ 20-100 giường cùng đầy đủ nhân lực, trang thiết bị, thuốc men, hóa chất... để sẵn sàng tiếp nhận, điều trị cho bệnh nhân cúm A/H1N1.

Liên quan đến việc kinh doanh buôn bán khẩu trang y tế, Sở Y tế Hà Nội đã yêu cầu tiêu hủy 450 khẩu trang đóng gói không nhãn mác tại quầy hàng C9 Giảng Võ. Những khẩu trang này của Công ty TNHH Dược - Vật tư Y tế Trung tâm, được bán với giá 6.000 đồng/chiếc.

Sở Y tế Hà Nội cho biết tuần tới, thanh tra sở sẽ tăng cường kiểm tra các cửa hàng thuốc có bán khẩu trang y tế, nếu cơ sở nào không xuất trình được giấy tờ, nguồn gốc xuất xứ mặt hàng kinh doanh này sẽ bị xử lý.

Sau khi tựu trường, Hà Nội đã phát hiện học sinh đầu tiên nhiễm cúm A/H1N1. Đó là một học sinh lớp 12 Trường THPT Đống Đa, quận Đống Đa. Ông Mai Sỹ Nhật, Trưởng Phòng Học sinh - Sinh viên Sở GD-ĐT TP Hà Nội, cho biết học sinh này có biểu hiện ho, sốt từ ngày 19-8 và đã chủ động không đến trường. Đến tối 21-8, kết quả xét nghiệm cho thấy em đã dương tính với cúm A/H1N1.

Ở Hải Phòng, 3 học sinh Trường THPT An Dương cũng đã được xác định nhiễm cúm A/H1N1. Trung tâm Y tế huyện An Dương đã tổ chức phun thuốc khử trùng toàn bộ khu trường học, khoa truyền nhiễm Bệnh viện huyện An Dương và hướng dẫn cách ly, theo dõi những người tiếp xúc gần với 3 học sinh này. Tính đến ngày 22-8, Hải Phòng đã có 9 người nhiễm cúm A/H1N1.

Tại Bình Định, những ngày gần đây dịch cúm A/H1N1 diễn biến khá phức tạp. Điều đáng lo ngại là cúm A/H1N1 đã tấn công vào một số trường học ở Bình Định, nhất là TP Quy Nhơn. Hiện đã có 10 học sinh Trường THCS Trần Hưng Đạo - TP Quy Nhơn phải nhập viện để theo dõi; Trường Tiểu học Lê Lợi – TP Quy Nhơn cũng có 14 học sinh bị sốt, đau họng, nôn mửa... nghi nhiễm cúm A/H1N1...

Tại Khoa Bệnh nhiệt đới Bệnh viện Đa khoa Bình Định, hiện đã có 8 học sinh nhiễm cúm A/H1N1 đang điều trị và trên 60 trường hợp khác đang được theo dõi, đa phần là học sinh của các trường tại TP Quy Nhơn... Tính đến chiều 22-8, tại Bình Định đã có 15 người nhiễm cúm A/H1N1, trong đó có 8 học sinh. Trước tình hình này, TP Quy Nhơn đã phải cho các trường tạm đóng cửa đến hết ngày 31-8.

"Giám sát cúm tại 15 điểm trên toàn quốc cho thấy: số bệnh nhân cúm A/H1N1 tăng lên, xuất hiện chùm ca bệnh tại nhiều địa phương; tỉ lệ bệnh nhân dương tính chiếm 30% mẫu xét nghiệm; nhiều bệnh nhân nhiễm cúm A/H1N1 dù không hề tiếp xúc nguồn lây…"

Đó là đánh giá của PGS.TS Nguyễn Trần Hiển, Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ TƯ tại cuộc họp Ban chỉ đạo quốc gia phòng dịch cúm ở người diễn ra chiều ngày 12/8/2009.

Nhiều ca bệnh không rõ nguồn lây

Hiện số bệnh nhân cúm A/H1N1 tăng lên từng ngày. Đến nay, đã có 32 tỉnh thành có bệnh nhân cúm A/H1N1. Trong đó, 4 tỉnh có chùm ca bệnh là TP Hồ Chí Minh, Hà Nội, Đồng Nai, Khánh Hòa. Chỉ tính từ 4-10/8, tại 15 điểm giám sát của Chương trình giám sát cúm quốc gia tại nhiều tỉnh thành trên toàn quốc, tỷ lệ dương tính với cúm A tăng nhanh. Có những điểm giám sát có tới 30% mẫu xét nghiệm khẳng định cúm A/H1N1, tập trung nhiều ở TPHCM, Hà Nội, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế. Tại Hà Nội, trong mấy ngày gần đây, số bệnh nhân đến khám tại Viện Các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới quốc gia tăng gấp 5-7 lần so với trước kia. Trung bình mỗi ngày phát hiện 8-10 ca dương tính.

Theo ông Nguyễn Huy Nga, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng và Môi trường, Nếu bệnh nhân tiếp tục tăng mà hệ thống điều trị không đáp ứng kịp thì những đối tượng trong nhóm nguy cơ như bị bệnh tim mạch, bệnh mãn tính, tiểu đường, béo phì… sẽ có nguy cơ tử vong cao.

Còn TS Nguyễn Văn Kính, Viện trưởng Viện Các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới quốc gia cho rằng, dịch cúm A/H1N1 đang lan rộng hơn ra cộng đồng. Biểu hiện rõ nhất là xuất hiện một số trường hợp không có tiền sử tiếp xúc với người bệnh, mà chỉ sinh sống tại khu vực có bệnh nhân, nhưng vẫn cho kết quả dương tính. Như một số trường hợp nhiễm virus H1N1 ở Mỹ Đình, Vĩnh Tuy, họ không hề tiếp xúc với đối tượng mang bệnh nào nhưng thấy biểu hiện cúm, nghe báo chí tuyên truyền nhiều về dịch bệch này, nên đã tới viện khám.

“Ngay như hai ca bệnh tử vong do cúm A/H1N1 đến nay đều không thể xác định được yếu tố dịch tễ, nguồn lây. Mới nhất là trường hợp bệnh nhân T.T.B ở TP Hồ Chí Minh, không thể xác định được nguồn lây của người bệnh bởi bệnh nhân hay đi lang thang ngoài đường”, TS Kính nói.

PGS.TS Nguyễn Trần Hiển, Viện trưởng Viện vệ sinh dịch tễ TƯ đưa ra minh chứng về sự lan rộng của dịch H1N1 là chùm ca bệnh tại Lào Cai của đoàn 185 người tham gia chuyến đi xuyên Việt. Khởi hành từ TP Hồ Chí Minh hôm 27/7 và đến ngày 8/8, đoàn đã có bệnh nhân đầu tiên biểu hiện nhiễm cúm. Điều này cho thấy khả năng rất lớn các ca bệnh này nhiễm bệnh từ cộng đồng trên chặng đường thực hiện chuyến đi.

Hay như các ca bệnh được phát hiện trong quân đội. 2 dương tính cúm A/H1N1 trong tổng số 55 ca nghi ngờ tại Trường Trung cấp kỹ thuật thông tin (Sơn Tây) được phát hiện sau cuộc giao lưu chương trình Chúng tôi là chiến sĩ tổ chức trong 3 ngày từ 26-28/7 tại sân Quần Ngựa, với rất nhiều đơn vị đóng rải rác trên các tỉnh Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh tham gia.

Trước tình hình dịch lan rộng ra cộng đồng, ông Nga cho rằng cần phải điều chỉnh hoạt động giám sát, phù hợp với diễn biến dịch ở từng địa phương; đồng thời phải tăng cường giám sát các chùm ca bệnh tại cộng đồng. Người dân cần nâng cao nhận thức hơn nữa, hạn chế tối đa tiếp xúc nơi đông người, đeo khẩu trang, rửa tay thường xuyên.

Nên triển khai test sàng lọc

Đó là kiến nghị của ông Nguyễn Văn Kính, Viện trưởng Viện Các bệnh truyền nhiễm và Nhiệt đới quốc gia, trước tình trạng số mẫu bệnh phẩm ngày càng tăng, trong khi sinh phẩm xét nghiệm PCR lại có hạn.

Về sinh phẩm xét nghiệm, khó khăn hiện tại đã được giải tỏa khi Viện Vệ sinh dịch tễ được bổ sung tăng cường các thiết bị đủ để thực hiện 2.000 mẫu bệnh phẩm. Tuy nhiên theo ông Kính, với những ca nghi ngờ, nên làm test sàng lọc trước, nếu khẳng định dương tính cúm A/H1N1 thì mới làm xét nghiệm PCR. Điều này vừa giảm được sự lãng phí, vừa giảm quá tải các mẫu xét nghiệm PCR như hiện nay.

Ngoài ra, TS Kính cũng băn khoăn về công tác điều trị cho các bệnh nhi nhiễm cúm A/H1N1, TS Nguyễn Văn Kính phản ánh: “Việc điều trị cho trẻ nhỏ rất khó khăn bởi thuốc Tamiflu là dạng viên, 75mg, với những trẻ thấp cân, rất khó bẻ thành 3-4 phần. Vì thế, nên bổ sung thuốc Tamiflu dạng siro để tiện dùng cho trẻ”.

Cần tự cách ly sau điều trị

Về kết quả điều trị cúm A/H1N1, theo nghiên cứu của Viện sau 5 ngày dùng Tamiflu, khoảng 49,5% bệnh nhân còn virus trong dịch hầu. Sau 10 ngày, tỉ lệ này còn 15,6%, sau 12 ngày thì còn 1,8%, vượt quá 15 ngày thì virus cúm không còn tồn tại.

Vì thế, TS Kính kiến nghị, khi được xuất viện về nhà, bệnh nhân nên tự giác cách ly trong 1 tuần tiếp theo thì mới hoàn toàn không còn virus, nếu ko sẽ là người lành mang chủng lây bệnh ra cộng đồng.

TS Trịnh Quân Huấn, Thứ trưởng Bộ Y tế, cũng cho rằng việc cách ly đối với những người bệnh đã xuất viện là cần thiết. Thứ trưởng nhấn mạnh rằng, trong giai đoạn hiện nay, việc phát hiện, cách ly và điều trị sớm vẫn tiếp tục phát huy hiệu quả rõ rệt trong điều trị và giảm tử vong. Do đó, Tiểu ban điều trị vẫn cần phối hợp với quân đội, tăng cường công tác tập huấn cho các cơ sở điều trị về công tác điều trị cúm A/H1N1. Bởi lẽ, mùa đông sắp tới, thời tiết thuận lợi cho virus phát triển, dịch cúm A/H1N1 có nguy cơ bùng phát mạnh, có thể biến thành chủng có độc lực cao. Và khi số trường hợp mắc tăng, hệ thống điều trị không đáp ứng kịp thì những đối tượng có nguy cơ cao sẽ dễ tử vong.

Ngày 12/8/2009, Việt Nam đã ghi nhận thêm 64 trường hợp dương tính với cúm A/H1N1 (miền Nam: 34 ca, miền Bắc: 12 ca, miền Trung: 4 ca, Tây Nguyên: 14 ca).

Như vậy, tính đến 17h00 ngày 12/8/2009, Việt Nam đã ghi nhận 1.275 trường hợp dương tính, 2 ca tử vong. Số bệnh nhân đã ra viện là 916; 359 trường hợp còn lại hiện đang được cách ly, điều trị tại các bệnh viện, cơ sở điều trị, giám sát cộng đồng trong tình trạng sức khỏe ổn định.

Chiều muộn ngày 11/8, bác sĩ Phan Văn Nghiệm, Trưởng phòng Nghiệp vụ Y, Sở Y tế TPHCM, xác nhận một nữ bệnh nhân nhiễm cúm A/H1N1 đã tử vong do suy hô hấp tại bệnh viện Phạm Ngọc Thạch. Đây là ca tử vong thứ hai liên quan tới H1N1 tại Việt Nam.

Bệnh nhân là T.T.B., 52 tuổi (ở đường 3 tháng 2, quận 10, TPHCM) có tiền sử mắc bệnh Down bẩm sinh (thiểu năng trí tuệ) và một số bệnh lý khác.

Do có biểu hiện đau, sốt, ho khạc đàm, tiêu lỏng và ói suốt 3 ngày liền, uống thuốc không đỡ nên ngày 6/8, gia đình đã đưa bệnh nhân tới Bệnh viện quận 10 điều trị. Do thấy bệnh nhân có biểu hiện nặng thêm nên bệnh viện quận 10 đã chuyển bệnh nhân B. tới Bệnh viện Nhân dân 115 cùng ngày.

Tại đây, bệnh nhân được chẩn đoán viêm phổi, tụt huyết áp không rõ nguyên nhân. Bệnh nhân được truyền dịch, xét nghiệm, chụp X-quang phổi, kết quả cho thấy phổi mờ không đồng nhất ở đáy phổi và được chẩn đoán theo dõi sốc sốt xuất huyết - viêm phổi rồi được chuyển khoa Hồi sức tích cực - Chống độc (BV Nhân dân 115).

Tuy nhiên, sau 3 ngày điều trị, bệnh tình của bệnh nhân B vẫn không thuyên giảm. Các bác sĩ bệnh viện 115 cùng với các bác sĩ Bệnh viện Phạm Ngọc Thạch đã tiến hành hội chẩn và sau đó lấy mẫu xét nghiệm virus cúm A/H1N1 vào ngày 9/8.

Đến ngày 10/8 có kết quả bệnh nhân dương tính với cúm A/H1N1. Sau đó, bệnh nhân đã được chuyển đến Bệnh viện Phạm Ngọc Thạch lúc 19h ngày 10/8 với bệnh án Hội chứng suy hô hấp cấp tính nhưng đến 22h25 tối cùng ngày, bệnh nhân B. đã tử vong.

Sau khi bệnh nhân tử vong, Sở Y tế thành phố đã tiến hành lấy mẫu bệnh phẩm để tái xét nghiệm H1N1 lần 3 (2 lần trước do Viện Pasteur và Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới thực hiện). Kết quả tái xét nghiệm mới nhất chiều ngày hôm nay (11/8) cũng có kết quả giống với 2 lần trước.

Theo kết luận mà Sở Y tế gửi lên cho Bộ Y tế, nguyên nhân tử vong là do bệnh nhân bị hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển - suy đa tạng trên bệnh nhân nhiễm cúm A/H1N1 - hội chứng Down.

Hiện Sở Y tế đề nghị Trung tâm Y tế dự phòng thành phố, Bệnh viện quận.10 tiến hành điều tra dịch tễ các ca tiếp xúc, khử khuẩn môi trường và giữ xác bệnh nhân lại để tránh lây lan.

Dự kiến, ngày mai 12/8, bệnh nhân này sẽ được hỏa táng để ngừa sự phát tán của virus.

Như vậy, đây là ca tử vong thứ hai liên quan đến cúm A/H1N1. Trước đó, một bệnh nhân nữ ở tỉnh Khánh Hòa nhiễm cúm A/H1N1 cũng tử vong do suy hô hấp hôm 3/8 và bệnh nhân này cũng đã được hỏa táng.

Về dịch cúm A/H1N1, ngày 11/8/2009, Việt Nam đã ghi nhận thêm 33 trường hợp dương tính với cúm A/H1N1 (Miền Nam: 16 ca, miền Bắc: 10 ca, miền Trung: 7 ca). Như vậy, tính đến 17h ngày 11/8/2009, Việt Nam đã ghi nhận 1.211 trường hợp dương tính, 02 ca tử vong.

Số bệnh nhân đã ra viện là 883; 328 trường hợp còn lại hiện đang được cách ly, điều trị tại các bệnh viện, cơ sở điều trị, giám sát cộng đồng trong tình trạng sức khỏe ổn định, không có biến chứng nặng.

Giá gốc 448.000 đồng cho mỗi hộp 10 viên, tuy nhiên kiểm tra chiều 10/8, Sở Y tế TP HCM lại phát hiện thuốc Tamiflu được một số nhà thuốc tại thành phố bán cho dân với giá từ 140.000 đến 150.000 đồng một viên.

Bà Phạm Khánh Phong Lan, Phó giám đốc Sở Y tế - phụ trách dược cho hay, 3 nhà thuốc nâng giá Tamiflu gấp 3 lần có cơ sở tại quận 3.

Theo bà Lan, tại Việt Nam, loại thuốc này do công ty Vimedimex phân phối từ nhà sản xuất Roche (Thụy Sĩ), tuy nhiên qua điều tra, Vimedimex cho hay đã không cung cấp Tamiflu cho ba nhà thuốc sai phạm nêu trên. Bà Lan cho biết, sẽ tiếp tục điều tra và xử lý triệt để nhằm chấn chỉnh hiện tượng các nhà thuốc lợi dụng người dân hoang mang trước dịch bệnh để kiếm lợi.

Để khắc phục tình trạng trên, ngoài việc xử lý nơi bán, ông Nguyễn Văn Châu, Giám đốc Sở Y tế TP HCM một lần nữa khuyến cáo người dân không nên mua thuốc tự điều trị vì loại thuốc này phải dùng theo chỉ định của bác sĩ.

Tính đến chiều 10/8, Việt Nam xác định 1.178 trường hợp mắc cúm H1N1, trong đó 716 người đã xuất viện. Trên thế giới, 168 nước có người mắc bệnh với 208.058 trường hợp. 1.688 người tử vong.

Hỗ trợ nhà trường phòng cúm trong năm học mới, hôm qua, Công ty Mead Johnson Việt Nam đã trao tặng 54.000 khẩu trang vải cao cấp cho Sở Giáo Dục - Đào Tạo TP HCM. Số lượng khẩu trang này sẽ được gửi đến cho 162 trường mầm non thuộc 4 huyện Cần Giờ, Nhà Bè, Củ Chi, Hóc Môn.

Rửa tay là cách tốt nhất để ngăn chặn sự lây lan của những bệnh nhiễm khuẩn. Đặc biệt ở thời điểm dịch cúm A/H1N1 đang bùng phát, rửa tay đúng cách được coi như là liều vắcxin đơn giản, rẻ tiền nhất để phòng ngừa bệnh.

Theo khuyến cáo của tổ chức Y tế thế giới, thời gian cần thiết cho mỗi lần rửa tay tối thiểu là một phút với sáu bước :


Các bước 2, 3, 4, 5 mỗi lần rửa, làm tối thiểu năm lần. Nhất thiết tuân thủ đầy đủ trình tự sáu bước mới có thể đảm bảo diệt tối đa vi khuẩn. Rửa tay trong nhà vệ sinh thì dùng giấy lau tay bọc tay nắm mở cửa để ra khỏi nhà vệ sinh. Ảnh: H.Thái.

Trước và sau khi ăn uống; thăm khám người bệnh; pha chế thuốc và đóng gói thuốc khi còn hở; đếm thuốc, ra lẻ thuốc; làm việc trong phòng thí nghiệm; chế biến và chia thức ăn, thức uống, đóng gói thức ăn, thức uống còn hở...

Sau khi đi vệ sinh; nhận, trả, đếm tiền; gọi điện thoại bàn; dùng bàn phím máy tính, máy chữ; dùng tay che miệng để hắt hơi; làm việc nơi có nhiều bụi, khói, mầm bệnh, chất độc hại; lao động chân tay hoặc sau khi từ ngoài đường về nhà... Bắt tay người lạ khi có dịch: tiêu chảy, chân tay miệng, SARS, cúm các loại, trong đó có cúm A/H1N1...


Trên thị trường có nhiều loại xà phòng rửa tay. Xà phòng rửa tay dạng lỏng chứa trong bình có bơm đẩy, rất tiện dùng với nhiều thương hiệu khác nhau (thường có ghi hand soap, hand wash...) giá khoảng 22.000đ, các loại này thường chứa nhiều chất tạo bọt, thơm nhẹ nên chỉ cần 1 – 2 giọt là đủ, nếu lấy nhiều rất tốn nước để rửa cho hết bọt. Đơn giản và rẻ tiền là các loại xà phòng bánh chế từ dầu dừa có hương thơm (sả, chanh, nhài...) Cũng có thể tự chế xà phòng rửa tay dạng lỏng (đựng trong bình chứa dầu gội đầu hoặc bình chứa xà phòng rửa tay đã dùng hết) từ gel lô hội tươi, nước chanh và xà phòng bánh, vừa rẻ tiền, vừa có tác dụng tốt cho da.

Bất ngờ trước xét nghiệm dương tính, không muốn bị giám sát cách ly vì sợ công việc bị đứt đoạn, sợ chết đến mất ăn mất ngủ... là tâm trạng của nhiều bệnh nhân trong cơn bão cúm H1N1.

Bị máy đo thân nhiệt tại sân bay Tân Sơn Nhất phát hiện sốt cao, kết quả xét nghiệm sau đó dương tính với H1N1, anh Nam - Việt kiều đến từ Mỹ vẫn khăng khăng khẳng định: "Tôi không hề sốt, tôi có bị nóng trong người gì đâu, máy này bị điên rồi".

Đến khi xuất viện, bệnh nhân thừa nhận phản ứng của mình chỉ vì không muốn nằm viện. "Biết rõ nếu bệnh là phải điều trị, tuy nhiên tôi xin về nước được 12 ngày, nếu nằm viện thì chuyến đi xem như tan theo mây khói", anh Nam nói.

Nhà ở tại TP HCM, không vướng bận việc làm nhưng theo bà Hồng, 7 ngày nằm viện để điều trị cúm H1N1 là khoảng thời gian kinh khủng nhất.

"Mặc dù bác sĩ và điều dưỡng Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới rất ân cần, nhưng nằm 3 ngày mà vẫn chưa hết đau họng, tôi lo lắm. Càng lo hơn khi nghe tin một bệnh nhân ở Khánh Hòa tử vong. Mỗi lần bác sĩ đến lấy dịch mũi và họng để xét nghiệm lại là mỗi lần tôi cầu trời Phật. May mà sau 6 ngày điều trị, tôi đã khỏi", bà Hồng nói.

Nhớ lại hơn 10 ngày nằm viện, "toát mồ hôi vì tưởng đã bị kháng thuốc", Nguyễn Phi, nhà ở quận 7 cho hay, dù không phải là lần đầu nằm viện, song cảm giác bị giám sát tại phòng cách ly đặt biệt luôn khiến anh lạnh toát mồ hôi.

"Lo sợ khiến tôi như sốt nặng hơn, nhất là mỗi khi các bác sĩ mặc trang phục chống lây nhiễm như các phi hành gia vào lấy dịch. Ngoài thời gian chợp mắt, việc còn lại của tôi là nhắn tin cho mấy người bạn là bác sĩ để hỏi xem liệu tôi có chết không nếu uống thuốc hoài mà không hết. Xuất viện sau 12 ngày điều trị, tôi sụt mất 6 cân", Phi nói.

Không bị quá ám ảnh như bệnh nhân trên, song với ông Huân, giám đốc một công ty kinh doanh địa ốc thì việc nằm viện cách ly như "lửa đốt dưới lưng".

Vừa có kết quả khỏi bệnh cuối tuần qua, ông Huân đã vội ra xe đến thẳng buổi họp với đối tác. Ông Huân than: "Có quá nhiều việc cần mình giải quyết, một cuộc họp ở Singapore, một hội thảo tại Hà Nội, vậy mà phải nằm đến 7 ngày. Thật xui xẻo".

Với anh Tuấn, điều hành công ty du lịch tại quận 5, việc phải kết nối GPRS để check mail trong phòng cách ly và điều hành từ xa qua điện thoại gần như chiếm hết thời gian anh nằm viện. "Bệnh nhân nằm gần tôi cứ than phiền tôi nói chuyện quá ồn, nhưng họ không hiểu, công việc tại công ty không thể thiếu tôi", anh Tuấn tâm sự.

Không vướng bận công việc, cũng không lo chết, song với một số người bệnh khác như chị Lan Trần (quận 1), bà Thìn (quận Tân Bình), ông Hải (quận 7), anh Vũ Anh (quận 1), việc phải nằm đợi ngày xuất viện trong khi cảm thấy cơ thể hoàn toàn khoẻ mạnh đúng là cực hình.

"Chỉ mong các kết quả xét nghiệm là chính xác và Bộ Y tế nên xem xét cho tự giám sát cách ly và điều trị tại nhà đối với những người bị mang trùng nhưng không có triệu chứng nặng như chúng tôi", một bệnh nhân bày tỏ.

Trao đổi với VnExpress,net, tiến sĩ Trần Tịnh Hiền, Phó Giám đốc Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM cho rằng, thực tế điều trị cho thấy có nhiều bệnh nhân tỏ ra bức bối khi bị giám sát vì nhiều lý do, tuy nhiên cho đến nay, Bộ y tế vẫn duy trì phác đồ điều trị, theo dõi ca bệnh tại bệnh viện.

"Thời gian điều trị H1N1 cách đây hai tuần là 7 ngày, đến nay, Cục Quản lý Khám - Chữa bệnh đồng ý đến ngày thứ 5 điều trị, nếu xét nghiệm không còn virus, bệnh nhân có thể ra viện", tiến sĩ Hiền nói.

Quy trình điều trị cách ly theo tiến sĩ Hiền, bao gồm các bước như: Đầu tiên, người bệnh được lấy mẫu xét nghiệm; sau khi có kết quả dương tính, bệnh nhân sẽ được làm xét nghiệm những cơ quan có thể bị biến chứng như X-quang phổi, thử công thức máu, điện tim, thử phân...; bước tiếp theo là cho uống thuốc trị cúm Tamiflu.

Đến ngày thứ 3, bệnh nhân được lấy mẫu làm xét nghiệm, nếu còn virus thì cho uống thuốc tiếp cho đến ngày thứ 5 để tiếp tục xét nghiệm. Nếu sau ngày thứ 5 mà vẫn còn mang trùng bệnh, việc lấy mẫu xét nghiệm sau đó sẽ được thực hiện từng ngày một để theo dõi. Trường hợp hết ngày thứ 10 vẫn còn bệnh (có dấu hiệu kháng thuốc), bệnh nhân có thể được cho uống loại thuốc khác.

Riêng vấn đề sinh hoạt, theo tiến sĩ Hiền, để bệnh nhân cảm thấy thoải và giảm căng thẳng vì bị cách ly, những trường hợp có người thân, bệnh viện đồng ý để thân nhân đưa cơm và các vật dụng cần thiết vào khu cách ly cho bệnh nhân. Riêng những người bệnh không có người chăm sóc, điều dưỡng của bệnh viện sẽ làm thay.

Liên quan đến việc điều trị bệnh nhân cúm H1N1, tiến sĩ Nguyễn Văn Kính, Viện trưởng Viện Các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới quốc gia cho rằng, trong giai đoạn hiện nay, khi các bệnh viện còn đủ sức đảm nhận nhiệm vụ, thì chưa nên áp dụng điều trị bệnh nhân cúm H1N1 tại nhà. Bệnh nhân có bệnh phải được điều trị tại bệnh viện theo đúng phác đồ.

Tính đến sáng ngày 6/8, VN có trên một nghìn trường hợp được phát hiện nhiễm cúm H1N1, một người tại Khánh Hoà tử vong do nhập viện quá muộn, khoảng 450 người đang nằm viện điều trị.

Chỉ trong khoảng hơn 30 phút, bác sĩ Phan Văn Nghiệm - Trưởng phòng Nghiệp vụ y (Sở Y tế TP.HCM), cũng là người tiếp nhận đường dây nóng cúm A/H1N1, trả lời ít nhất 10 cuộc điện thoại nhờ tư vấn.

Bác sĩ Nghiệm cho biết, những cuộc gọi lúc đêm không hiếm, với những câu hỏi như : làm thế nào để tránh cúm A/H1N1? Các triệu chứng của nó như thế nào?...

Cũng theo bác sĩ Nghiệm, có hơn 1.000 loại bệnh có triệu chứng sốt, nhưng cách để mỗi người tự bảo vệ mình khỏi cúm A/H1N1 cũng rất đơn giản và mọi người không nên quá hoang mang.

Cúm A/H1N1 là gì?

Vi-rút cúm A/H1N1 là một loại vi-rút mới xuất hiện, lây lan chủ yếu qua đường hô hấp từ người này sang người khác qua các giọt nước bắn ra khi ho, hắt hơi hoặc qua tiếp xúc với các đồ vật, dụng cụ có dính vi-rút cúm, sau đó đưa tay lên miệng, mũi.

Thời gian ủ bệnh là 7 ngày, thời gian lây truyền cúm A/H1N1 là 1 ngày trước khi có dấu hiệu bệnh và kéo dài đến 7 ngày sau khi phát bệnh.

Bệnh có các biểu hiện giống như cúm mùa như: sốt, đau họng, ho, sổ mũi, đau đầu, đau cơ, mệt mỏi và có thể nôn, tiêu chảy. Cúm A/H1N1 có thể diễn biến nặng gây suy hô hấp dẫn đến tử vong.

Ngày 11.6, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tuyên bố cúm A/H1N1 trên thế giới hiện đang ở cấp độ cảnh báo cao nhất, giai đoạn 6, nghĩa là một đại dịch cúm đã chính thức xảy ra.

Giai đoạn 6 không có nghĩa rằng H1N1 sẽ gây ra nhiều ca tử vong hoặc làm cho bệnh trở nên nghiêm trọng. Điều này đơn giản có nghĩa là đã có bằng chứng rõ rằng rằng vi-rút đang lây lan một cách dễ dàng từ người này sang người kia tại các quốc gia khác nhau, thuộc các khu vực khác nhau trên thế giới.

Tránh cúm

Tuy bệnh cúm A/H1N1 đang tiếp tục lan rộng ra cộng đồng, nhưng bác sĩ Nghiệm cho biết, loại vi- rút bệnh này không nguy hiểm như nhiều người nghĩ. Người khỏe mạnh nếu bị nhiễm cúm A/H1N1 có thể khỏi sau vài ngày, song phải tuân thủ chế độ tự cách ly giám sát tại nhà, phòng lây lan. Chỉ những người bệnh mãn tính về tim, phổi, người già, trẻ em, phụ nữ mang thai mới dễ bị vi-rút cúm A/H1N1 tấn công.

Mỗi người có thể tự bảo vệ mình khỏi cúm bằng các biện pháp như:

- Che miệng và mũi khi ho và hắt hơi. Việc đeo khẩu trang cũng có thể làm giảm sự lây truyền cúm.

- Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước (hoặc nước diệt khuẩn), tránh chạm tay vào mặt (đặc biệt là sau khi che miệng khi ho hoặc hắt hơi).

- Tránh tiếp xúc gần với những người có vẻ như không khỏe và những người bị sốt và ho. (Nên giữ khoảng cách khoảng 1m).

- Giảm thời gian hoạt động ở những nơi đông người. Hồ bơi là nơi có nhiều nguy cơ lây nhiễm cúm vì tuy đã có chất khử khuẩn nhưng không chắc các hồ bơi có được xử lý vệ sinh thường xuyên hay không.

- Đi khám bệnh nếu có dấu hiệu sốt, ho, đau họng, đau người, đau đầu, ớn lạnh và mệt mỏi. Nếu sốt nhưng tình trạng chưa đến lúc cần phải đi khám ở các bệnh viện, có thể dùng Paracetamol 500mg, cứ 6 giờ đồng hồ còn sốt thì uống 1 viên rồi tiếp tục theo dõi.

Việc sử dụng khẩu trang không đúng cách có thể làm tăng hơn là giảm nguy cơ lây truyền bệnh. Vì vậy, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cũng đưa ra những hướng dẫn đeo khẩu trang đúng cách :

- Đeo khẩu trang cẩn thận để che miệng và mũi, buộc chặt để giảm tối thiểu khe hở giữa mặt và khẩu trang.

- Không chạm tay vào khẩu trang.

- Không sử dụng lại những loại khẩu trang chỉ được sử dụng một lần.

- Thay khẩu trang mới, khô sạch nếu khẩu trang bị ẩm, bẩn; giặt kỹ khẩu trang và ủi nóng đối với các khẩu trang thông thường vẫn đeo khi đi đường.

Bên cạnh đó, việc tăng cường sức đề kháng cho cơ thể mỗi người là điều hết sức cần thiết như: ăn các loại trái cây có vitamin C hay uống thêm viên sủi vitamin C pha với chừng 1/2 lít nước mỗi ngày; có các thói quen tốt cho sức khỏe như: ngủ đủ, ăn thức ăn giàu dinh dưỡng và tích cực hoạt động thể chất.

Các vật dụng sinh hoạt cá nhân cũng cần được quan tâm như: sử dụng khăn mặt, khăn tắm, bàn chải, kem đánh răng riêng. Dụng cụ ăn uống chung, sau dùng phải xử lý bằng xà phòng hoặc phơi nắng trong nhiều giờ, hoặc xử lý bằng nước đun sôi. Nên sử dụng ly uống nước riêng.

WHO khuyến cáo: “Bạn chỉ cần uống thuốc kháng vi-rút, ví dụ như oseltamivir hay zanamivir, nếu nhân viên y tế thăm khám cho bạn khuyên bạn phải làm như vậy. Các cá nhân tuyệt đối không nên mua thuốc để phòng ngừa hay phòng chống loại cúm mới này (Tamiflu) mà không có đơn thuốc của bác sĩ, và nên thận trọng khi mua thuốc kháng vi-rút qua trang thông tin internet quốc tế”.

Quần áo, mùng mền, màn cửa cần được xử lý vệ sinh thường xuyên hoặc mang ra ngoài phơi nắng. Hằng ngày nên sử dụng nước javel, xà phòng, nước diệt khuẩn (chất tẩy Natri hypochlorite 0,05%, cồn Ethanol 70 độ) lau chùi sàn nhà, bàn ghế, tay nắm các cửa ra vào, nhất là cửa nhà vệ sinh.

Bác sĩ Nghiệm cho biết: “Hiện nay, ngành y tế vẫn còn kiểm soát được dịch bệnh cúm A/H1N1 và còn đủ khả năng cách ly, điều trị mặc dù số ca bệnh có tăng. Ngành y tế cũng đang chờ khẳng định của WHO cùng những chuyển biến mới của H1N1 khi bắt đầu mùa đông, để xác định cúm A/H1N1 có phải là bệnh mùa vụ hay không”.

Một nữ bệnh nhân 29 tuổi nhiễm cúm A/H1N1 tại TP Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa đã tử vong do suy hô hấp nặng. Đây là trường hợp cúm A/H1N1 tử vong đầu tiên trong cả nước.

Sáng 4/8, tại Sở Y tế Khánh Hòa, BS Lê Tấn Phùng, Trưởng phòng Nghiệp vụ y xác nhận, bệnh nhân Trần Thị Kim L. (29 tuổi, trú 51/6 khu Thánh Gia, phường Vĩnh Nguyên, TP Nha Trang, làm nghề bán phở) vừa tử vong do suy hô hấp lúc 23h45 ngày 3/8, tại khu cách ly, khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Khánh Hòa.

Bệnh nhân L. nhập Viện quân y 87 (Nha Trang) ngày 30/7. Ngày 31/7, viện Pasteur Nha Trang kết luận dương tính với vi rút cúm A/H1N1. Quân y viện 87 và Bệnh viện Đa khoa Khánh Hòa đã điều trị bệnh nhân L. theo đúng quy trình của Bộ Y tế.

Tuy nhiên, tình trạng bệnh diễn tiến xấu. 4h sáng 3/8, bệnh nhân L. được chuyển viện sang Bệnh viện đa khoa tỉnh Khánh Hòa, trong tình trạng viêm phổi, suy hô hấp, phải thở máy.

Bác sĩ Phùng cũng cho biết, Bệnh viện tỉnh đã lấy mẫu máu của bệnh nhân L. (sau khi bệnh nhân tử vong) gửi xét nghiệm, xem có bị dương tính với vi rút H5N1 hay không (để kết luận chính thức nguyên nhân tử vong do H1N1 hay cả 2 loại vi rút), nhưng còn chờ kết quả.

Đầu giờ làm việc sáng 4/8, Sở Y tế đã báo cáo khẩn (qua điện thoại) lên Bộ Y tế và UBND tỉnh về trường hợp tử vong của bệnh nhân L. và đang soạn văn bản báo cáo chính thức.

Được biết, cháu Trần Ngọc H., 9 tuổi, con trai của bệnh nhân L cũng nhiễm cúm A/H1N1, đang được điều trị tại Bệnh viện đa khoa Khánh Hòa từ 1/8.

Từ khi có dịch, Khánh Hòa đã phát hiện và điều trị cho 23 ca nhiễm H1N1, trong đó có 1 ca bệnh nhi 13 tháng tuổi. Hiện còn 5 ca đang điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Khánh Hòa và 1 ca bị cách ly, chờ kết quả xét nghiệm.

Ông Lý Ngọc Kính, Cục trưởng Cục Quản lý Khám chữa bệnh (Bộ Y tế) đã xác nhận thông tin này. Ông Kính cho biết: "Hiện chúng tôi đã cho người xuống kiểm tra mọi thông tin cụ thể về bệnh nhân, quá trình diễn biến của bệnh nhân này".

Mở cửa sổ, bật quạt thông gió, đốt bồ kết, gia tăng tỏi trong bữa ăn; đeo khẩu trang ra chợ, ăn ở nhà thay vì ra ngoài hàng... đó là những thay đổi trong sinh hoạt của nhiều gia đình nhằm thích ứng với thời dịch cúm.

Sáng nay, chị Hà ở khu tập thể Nam Đồng (Hà Nội) đeo khẩu trang đi chợ. Chị cố gắng hoàn tất công việc mua sắm thật nhanh ở khu vực đông người để tránh việc phải đứng ở chợ quá lâu không cần thiết.

Thực đơn bữa ăn của gia đình chị cũng được bổ sung thêm nhiều hoa quả, Vitamin C để tăng sức đề kháng. Trong đó, bưởi, cam được chọn là loại hoa quả tráng miệng chính. Ngoài ra, chị còn mua thêm các loại Vitamin bổ sung, C sủi để tăng sức đề kháng cho cơ thể. Các món ăn được tăng cường tỏi, như nước chấm, các món rau xào...

"Nói tóm lại, cả gia đình tôi đều được yêu cầu thích ứng với sự xuất hiện của tỏi trong mọi bữa ăn và đều được uống một ly nước C sủi trong ngày. Trong tủ thuốc của gia đình cũng được bổ sung thêm thuốc hạ sốt, chống cúm, cảm và cồn tẩy trùng...", chị Hà cho biết.

Hơn một tuần nay gia đình bà Hồng, phố Tây Sơn (Hà Nội) đã học thói quen thích nghi với lối sống mới thời cúm A/H1N1, dậy sớm, mở cửa sổ, bật quạt thông gió, đốt thêm quả bồ kết cho thơm nhà, rồi đeo khẩu trang ra chợ. Toàn bộ phía sân sau nhà bà Hồng được thuê người quét dọn, những vật dụng không cần thiết thì được chuyển giao cho hàng bán đồng nát. Các thành viên trong gia đình đều được trang bị khẩu trang khi đi ra đường.

Đã qua tuổi 70, lần đầu tiên, bà Hồng có cảm giác bất an khi nghe các phương tiện thông tin đại chúng nói về sự lây lan của dịch cúm đang ở cấp số nhân. Ngoài việc vệ sinh thông thoáng nhà cửa, bà còn mua thêm hơn 1 kg bồ kết để trong nhà, thỉnh thoảng lại đốt lên để nhà cửa được thơm tho sạch sẽ. "Vợ chồng thằng út thích đưa con cái đi siêu thị vào cuối tuần cũng bị tôi yêu cầu ở nhà, chờ dịch cúm tạm lắng", bà Hồng nói.

Mấy ngày qua, thông tin liên quan đến việc dịch cúm xuất hiện ở một số tòa nhà cao tầng đã trở thành mối quan tâm của đông đảo người dân. Nhiều người đã bắt đầu đeo khẩu trang khi ra đường hoặc xuất hiện nơi đông người, thậm chí ngay cả khi ngồi trong quán nước, cafe hay trong công sở làm việc.

Tại quầy thuốc ở đường Ngọc Khánh, Hà Nội, một vị khách trạc 40 tuổi đang nhờ nhân viên tư vấn về tác dụng của các loại khẩu trang. Rồi anh quyết định mua một bịch khẩu trang y tế, gồm 20 chiếc về phát cho cả nhà. Khẩu trang này chỉ dùng một lần là vứt nên anh sắm thêm 3 chiếc loại có than hoạt tính để cho chị nhà và cậu con trai 6 tuổi.

Ngoài khẩu trang, anh còn mua thêm nhiệt kế, 3 hộp C sủi và một vài loại thuốc bổ sung vitamin tăng sức đề kháng cơ thể. Anh tiết lộ, chị nhà đang mang bầu tháng thứ 3 nên định bụng sẽ cho bà xã ở nhà nghỉ dưỡng nếu thấy dịch cúm tiếp tục bùng phát. Cẩn thận hơn, anh còn thuê hẳn một bác sĩ gia đình sẵn sàng có mặt bất kỳ lúc nào các thành viên có vấn đề liên quan đến sức khỏe.

Theo chị Hạnh, nhân viên quầy thuốc trên đường Ngọc Khánh hơn một tuần này, khách hàng đến mua khẩu trang, dụng cụ y tế và các loại thuốc phòng cúm rất đông. Người ta mua với số lượng nhiều hơn bình thường và ai đến đây cũng bày tỏ sự lo ngại về dịch cúm. Bản thân chị cũng bắt đầu đeo khẩu trang để "làm gương" cho khách khi bán hàng. "Nói thật chỉ có mình mới bảo vệ sức khỏe cho bản thân mình được tốt nhất", chị nói.

Theo tìm hiểu của VnEpxress.net, không chỉ các cơ quan công sở mà nhiều hộ gia đình ở Hà Nội đã bắt đầu học cách thích nghi với lối sinh hoạt mới trong thời buổi dịch cúm A/H1N1. Đeo khẩu trang, vệ sinh nhà cửa sạch sẽ, thông thoáng mua thuốc xịt côn trùng gây hại, bổ sung hoa quả, vitamin, trong bữa ăn, thay xà phòng diệt khuẩn, trang bị cồn rửa tay... được coi là những biện pháp phòng dịch hữu hiệu. Thậm chí nhiều người còn chủ động mời bác sĩ về nhà để kiểm tra sức khỏe thay vì tới bệnh viện.

Chị Mai Chi ở Đê La Thành, Hà Nội cho rằng trong thời buổi dịch bệnh hoành hành, cách tốt nhất là hạn chế nơi đông người. Cả tuần nay chị cũng chủ động về nhà nấu nướng thay vì ăn uống tại quán xá công sở như trước đây. "Chẳng nơi đâu an toàn bằng nhà mình, tôi cho rằng mỗi người tự ý thức giữ gìn sức khỏe cho mình và những người xung quanh thì dịch cúm sẽ sớm được khống chế", chị Chi nói.

Để phòng cúm, khi tiếp xúc với người biểu hiện cúm, nên giữ khoảng cách xa hơn 1m (là khoảng cách an toàn vì virus có trong nước bọt có thể bắn ra ngoài khi nói chuyện). Hạn chế tiếp xúc với người mắc bệnh. Nếu buộc tiếp xúc phải sử dụng khẩu trang.

- Việc tiếp xúc với bề mặt có virus cũng có thể lây bệnh vì thế, cũng cần thường xuyên vệ sinh sạch sẽ nắm tay cầm cửa, đồ chơi trẻ em...

- Thường xuyên rửa tay, đặc biệt khi ho, hắt hơi. Thường xuyên tập luyện thể dục thể thao, tăng cường dinh dưỡng, nâng cao sức khoẻ... để bảo vệ mình trước bệnh cúm.

- Mọi vấn đề liên quan đến cúm A/H1N1, người dân có thể gọi đến đường dây nóng Sở Y tế Hà Nội: 04.37333071.

Khẩu trang ngả màu bẩn không thay, thi thoảng kéo xuống cằm để cười nói, đeo 2 khẩu trang nhưng vẫn hở mũi..., là những sai lầm thường thấy trong cách phòng bệnh hiện nay của nhiều người giữa cơn bão H1N1.

Vào bệnh viện sợ bị lây cúm, nhiều người dùng cùng lúc 2-3 khẩu trang y tế. Thế nhưng khi chuẩn bị vào khu vực có thể lây nhiễm, kiểm tra, các bác sĩ mới phát hiện khẩu trang đã bị đeo ngược.

“Thay vì đặt mép khẩu trang có thanh chì lên trên để giữ kín sống mũi họ lại đeo ngược phần mép có thanh chì xuống cằm. Vì thế, không khí vẫn vô tư bay vào”, một bác sĩ Bệnh viện Nhiệt đới TP HCM nói.

Các điều dưỡng viên tại Bệnh viện Phạm Ngọc Thạch thì cho hay, nhiều trường hợp “chỉ cần nhìn thấy chiếc khẩu trang y tế màu xanh nhạt chuyển sang vàng ố mà người nuôi bệnh đang đeo đủ biết nó có thể chứa đầy vi khuẩn. Vậy mà khi được khuyên nên thay khẩu trang, một số người ngây ngô bảo: 'cứ tưởng có khẩu trang che miệng che mũi, là được'”.

Tại khoa Nhiễm Bệnh viện Nhi Đồng 2, TP HCM, theo các bác sĩ, nhiều phụ huynh đeo khẩu trang cho con đang bị bệnh H1N1 nhưng không thường xuyên chú ý để trẻ hiếu động dùng tay kéo lên kéo xuống nên khẩu trang cũng không còn tác dụng gì.

Khảo sát của VnExpress.net tại một số điểm công cộng và các công sở buộc nhân viên đeo khẩu trang mấy ngày qua cho thấy, không ít người dùng khẩu trang trên tinh thần “đeo cho có”.

Cũng với khẩu trang y tế trên mặt, song nhiều người vẫn vô tư kéo ló phần miệng ra ngoài để nói chuyện với người khác. Một số người khi hắt hơi thì lại kéo khẩu trang ra để hắt thật to. Cũng có người do đeo khẩu trang không quen, cảm thấy khó thở nên thường xuyên kéo luôn xuống dưới, chỉ che miệng nhưng để hở mũi.

Theo các bác sĩ chuyên khoa Nhiễm, việc dùng khẩu trang không đúng cách chẳng những không phòng ngừa được mà còn rước bệnh vào thân do suy nghĩ chủ quan “mình đã mang khẩu trang rồi, chắc không sao”.

Bác sĩ Phan Văn Nghiệm, Trưởng phòng Nghiệp vụ Y, Sở Y tế TP HCM, cũng cho rằng, khẩu trang vải thông thường vẫn có thể phòng bệnh, miễn là đeo đúng cách.

Với tất cả loại khẩu trang, nguyên tắc đeo, theo bác sĩ Nghiệm, là phải kín vùng mũi và miệng sao cho người mang không thể hít được mầm bệnh từ bên ngoài vào và cũng không để mầm bệnh từ mình bay ra.

Theo hướng dẫn của các điều dưỡng Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới, để đạt được độ kín, với khẩu trang y tế, người mang cần lưu ý đặt mép có thanh chì lên phía trên sống mũi. Dùng tay bóp thanh chì sao cho ôm khít vào sống mũi. Cần kiểm tra các mép khẩu trang ở má xem đã kín cả miệng và cằm chưa. Cũng nên kiểm tra xem có bị đeo mặt trái quay ra ngoài không. Nếu dùng loại khẩu trang có dây cột, cần siết chặt vừa đủ để tạo độ khít. Tránh cách thắt dây hờ hững.

Việc dùng khẩu trang chuyên dụng N95 cho cả mùa cúm hoặc dùng khẩu trang y tế nhưng không chịu thay là không nên, vì dùng lâu ngày vi khuẩn sẽ bám đầy khẩu trang.

Đối với loại khẩu trang y tế thông thường (màu xanh nhạt), chỉ nên dùng một lần (tối đa một ngày). Mở khẩu trang nên dùng hai ngón tay tháo cẩn thận. Tránh dùng khẩu trang vừa đeo lau mồ hôi, lau tay, hay “lưu luyến” cho luôn vào túi quần túi áo. Đặc biệt sau khi vào các khu vực có nguy cơ lây bệnh ở bệnh viện, cần thay ngay khẩu trang và cho vào thùng rác y tế. Tránh tình trạng vứt khẩu trang bừa bãi vì có thể khiến mầm bệnh phát tán.

Với khẩu trang vải thông thường, độ kín tuy hạn chế nhưng nếu chọn loại vừa vặn vẫn ngăn được mầm bệnh, song cần phải giặt khẩu trang mỗi ngày bằng xà phòng và nên có ít nhất hai chiếc để thay đổi.

Nói về khả năng lây nhiễm cúm H1N1, ông Lê Trường Giang, Phó giám đốc Sở Y tế TP HCM cho rằng, ngoài mang khẩu trang để tránh lây bệnh qua tiếp xúc, người dân cần chú ý nhiều hơn đến việc làm thông thoáng nơi sinh hoạt và làm việc. Thay vì mở máy lạnh trong phòng kín, nên mở cửa hoặc vén màn để ánh nắng mặt trời có thể chiếu vào và mầm bệnh không khu trú trong nơi ở.

Cũng theo ông Giang, ánh nắng mặt trời là phương thuốc trị diệt cúm hiệu quả nhất bởi dưới ánh nắng, virus H1N1 sẽ bị chết giết trong vài phút.

Riêng phương pháp hỗ trợ phòng bệnh, ngoài chiếc khẩu trang, các bác sĩ Bệnh viện Bệnh Nhiệt Đới TP HCM khuyên người dân nên giữ cơ thể khỏe mạnh bằng cách tập thể dục, nghỉ ngơi ăn uống điều độ, uống vitamin C và uống thật nhiều nước khi thấy bắt đầu có dấu hiệu bị cúm nhẹ. Việc tự ý mua thuốc chống cúm Tamiflu uống là điều không cần thiết vì thuốc này không có giá trị phòng bệnh lâu dài và có thể gây biến chứng.

Ngại đến cơ quan, hạn chế xuất hiện nơi đông người, nói chuyện dè chừng, cả ngày đeo khẩu trang... dân công sở đang làm quen với cách sinh hoạt mới - thời dịch cúm A/H1N1 hoành hành.

16h30 chiều nay, nhiều cán bộ công nhân viên làm việc trong tòa nhà Viglacera, Hà Nội đã lục tục ra về. Hình ảnh này hiếm khi thấy xuất hiện ở trụ sở tòa nhà 18 tầng này. Ca nhiễm cúm được phát hiện tòa nhà này đã khiến sinh hoạt của nhiều cán bộ làm việc tại đây bị đảo lộn. Sợ bị lây nhiễm cúm, chiều nay nhiều nhân viên leo bộ cả chục tầng mới xuống được nhà để xe, thay vì đi cầu thang máy như thường ngày.

Anh Quân, nhân viên một công ty có trụ sở đóng tại tòa nhà này kể, chiều nay toàn bộ nhân viên được yêu cầu đeo khẩu trang ngồi làm việc. Nóng nực, khó chịu, lâu lâu lại bị bạn bè, anh em ý ới gọi điện hỏi thăm, chia sẻ. "Nói chuyện qua khẩu trang gần như phải hét lên bạn bè ở đầu dây mới nghe được, chưa kể tiếng méo, tiếng tròn. Nói xong cuộc điện thoại dài, người mệt như hết hơi", anh Quân nói.

Đeo khẩu trang vào tự nhiên thấy bất tiện, ngại uống nước, ly cà phê pha xong để nguội ngắt chẳng muốn dùng. Cả buổi chiều, anh Quân làm việc chẳng hiệu quả, cứ 20 phút lại chui ra "phòng cách ly" tháo khẩu trang để hút thuốc. Dù vậy, anh vẫn cho rằng thời buổi dịch hoành hành, bảo vệ mình cũng là cách bảo vệ những người xung quanh. "Tôi đang học thói quen đeo khẩu trang không chỉ ở cơ quan công sở mà ở mọi địa điểm nơi công cộng", anh Quân nói.

Hôm nay, nhân viên Tập đoàn FPT có trụ sở tại Cầu Giấy, Hà Nội cũng đồng loạt đeo khẩu trang ngồi làm việc. Lúc đầu, nhiều người không quen cứ đeo vào rồi lại bỏ ra, bỏ ra bị nhắc nhở lại đeo vào. Chị Thanh Nhàn cho hay không khí làm việc tại đây có vẻ vui nhộn hơn ngày thường. Mọi người bàn luận xôn xao về dịch cúm và những câu chuyện xung quanh cái khẩu trang. Lâu lâu lại có loa nhắc nhở và thông báo diễn biến mới của dịch cúm như thời chiến tranh loạn lạc xưa ấy. Từ sáng, nhiều người đã tấp nập lên phòng y tế của tòa nhà để kiểm tra sức khỏe, đo nhiệt. Người có triệu chứng gần giống đi khám đã đành, người đang khỏe roi rói cũng thi nhau đi khám.

"Chẳng ai bảo ai, mọi người đi ra đường, thậm chí vào nhà ăn cũng đeo khẩu trang một cách tự nguyện. Thấy thông tin tòa nhà Viglaceracó ca nhiễm, mọi người ở đây lo lắng lắm", chị Nhàn nói.

Sáng nay, chị Hương, Giám đốc một công ty truyền thông, đã cho anh em đi trang bị một loạt khẩu trang về phát cho toàn bộ nhân viên. Cánh chị em phán đối rầm rầm vì cầu kỳ trang điểm đi làm, đeo khẩu trang thì ai ngắm. Son môi, kẻ mắt theo mô hôi sẽ nhòe nhoẹt khắp mặt. Cánh anh em trong công ty thì chép miệng đeo khẩu trang vào thì còn biết em nào xinh, cô nào xấu. Nhìn cảnh công ty nhốn nháo cứ như thời loạn.

Anh Hùng, cán bộ quản lý nhân sự công ty nói vui, đeo khẩu trang cũng có cái hay, chị em xấu đẹp như nhau, nhà ngói cũng như nhà tranh, cô nào không được đẹp cũng tự tin hơn hẳn. Dù vậy, anh cũng nhìn nhận cả ngày đeo khẩu trang chẳng khác nào "bị rọ mõm". Đi đâu cũng phải dè chừng, nơm nớp lo. Bình thường trưa nào anh Hùng cũng la cà quán cà phê, nhậu nhẹt bí tỷ. Tự nhiên hôm nay anh Hùng chẳng thiết đi đâu, gọi cơm hộp về phòng. Chưa kể, anh còn xung phong về nhà sớm đón con. Anh Hùng cũng không quên ghé vào cửa hàng thuốc gần nhất để mua bịch khẩu trang y tế để về phát cho cả nhà phòng tránh cúm.

Chiều nay, Tập đoàn Dầu khí Quốc gia VN cũng phát đi công báo khẩn yêu cầu tất cả các đơn vị thành viên thực hiện các biện pháp phòng chống cúm. Khẩu trang được phát cho tất cả cán bộ công nhân viên và được yêu cầu hạn chế xuất hiện nơi đông người. Tập đoàn này cũng yêu cầu các nhân viên chủ động cách ly nếu phát hiện có biểu hiện sốt ho, đau họng. Tòa nhà số 18 Láng Hạ, Hà Nội - trụ sở chính của Tập đoàn được yêu cầu vệ sinh, khử trùng, mở cửa trước và sau giờ làm việc, các nhân viên cũng được yêu cầu hạn chế tiếp xúc hoặc tập trung nơi đông người.

Tòa nhà số 1- Giang Văn Minh - Hà Nội - trụ sở chính của Tổng công ty Viễn thông Quân đội Viettel cũng đang tuân thủ các quy định nghiêm ngặt về vệ sinh phòng dịch cúm. Tất cả những người ra vào nơi này đều phải đeo khẩu trang. Cuộc họp của ban lãnh đạo của tổng công ty chiều nay cũng xuất hiện hình ảnh khá lạ mắt - từ tổng giám đốc cho đến các cấp phòng ban đều đeo khẩu trang ngồi họp... Quan chức Viettel nhấn mạnh: "Đúng là phải học cách làm quen với khẩu trang, không ai bảo vệ sức khỏe của mình tốt bằng chính mình".

TP.HCM : Không cập nhật xuể số ca nhiễm

Trong những ngày qua, tình hình dịch cúm A/H1N1 tại TP.HCM diễn biến phức tạp, nhiều nơi có ca nhiễm bệnh nên báo cáo của Sở Y tế không cập nhật đầy đủ.

Như ngày 27.7, ở trường Trung học Xây dựng (đường Nơ Trang Long, P.13, Q.Bình Thạnh, TP.HCM) có 1 HS nam nhiễm bệnh, trường cách ly hơn 50 HS và tạm ngừng giảng dạy; cùng ngày ở khu đô thị Phú Mỹ Hưng có 6 người nhiễm cúm A/H1N1, cũng không được báo cáo cuối ngày của Sở Y tế cập nhật...

Đến hôm qua 28.7, số ca nhiễm cúm A/H1N1 do Sở Y tế TP.HCM phát hiện đã lên đến 531 người (trong đó có 436 người ngụ tại TP.HCM). Tại khu đô thị Phú Mỹ Hưng (P.Tân Phong, Q.7, TP.HCM), đến hôm qua đã có 21 người cư ngụ tại đây nhiễm cúm A/H1N1 (ngày 27.7 chỉ có 6 ca dương tính). Khu cách ly ở Bệnh viện Q.7 có 30 giường đã quá tải, nên Trạm y tế P.Tân Hưng cũng được tăng cường làm khu cách ly cúm A/H1N1. Trước tình hình này, hôm qua Q.7 đã triệu tập hiệu trưởng các trường học và lãnh đạo các phường của quận để triển khai phòng chống dịch. Lãnh đạo UBND Q.7 yêu cầu các phường phát 15 ngàn tờ rơi hướng dẫn phòng chống dịch cúm A/H1N1 đến người dân. Khu đô thị Phú Mỹ Hưng là nơi có rất nhiều người nước ngoài sinh sống.

Hà Nội : Chưa phát hiện lây cúm từ trụ sở Viettel

Sau khi xuất hiện ổ dịch cúm A/H1N1 tại tòa nhà Viettel số 1 Giang Văn Minh, chiều 28.7, Sở Y tế Hà Nội đã tiến hành họp khẩn để đối phó với dịch cúm A/H1N1 đang có dấu hiệu tăng lên trong những ngày gần đây. Đến chiều cùng ngày, thành phố đã ghi nhận 47 ca nhiễm cúm A/H1N1, 31 trường hợp trong số này đã xuất viện, 16 ca còn lại đang được theo dõi tại Viện Các bệnh truyền nhiễm quốc gia trong tình trạng sức khỏe ổn định. Theo ông Lê Anh Tuấn, Giám đốc Sở Y tế Hà Nội, dịch cúm ở Hà Nội vẫn đang trong giai đoạn dịch xâm nhập, lây lan qua tiếp xúc gần, chưa lây lan ra cộng đồng.

Cùng ngày, bác sĩ Nguyễn Trung Cấp, Phó trưởng khoa Điều trị tích cực (Viện Các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới quốc gia) cho biết: những ngày gần đây, Viện tiếp nhận 3-4 trường hợp nhiễm cúm A/H1N1 mỗi ngày. Hiện 12 bệnh nhân cúm A/H1N1 đang được điều trị cách ly tại viện sức khỏe ổn định, không bị biến chứng nặng. Trước đó, 36 trường hợp đã xuất viện. Hầu hết bệnh nhân là du học sinh, hoặc đi công tác, du lịch nước ngoài về từ vùng có dịch. Trường hợp bệnh nhân là cán bộ của Viettel hiện vẫn đang được điều trị tại viện với sức khỏe ổn định. Chưa có trường hợp nào tiếp xúc gần với bệnh nhân này được xác định lây nhiễm vi-rút cúm A/H1N1.

Bộ Y tế cho biết, ngày 28.7, VN đã ghi nhận thêm 31 trường hợp dương tính với cúm A/H1N1 (miền Nam 22 ca, miền Bắc 3 ca, miền Trung 1 ca, Tây Nguyên 5 ca). Như vậy, VN đã ghi nhận 703 trường hợp dương tính, không có tử vong. 386 bệnh nhân đã ra viện; 317 trường hợp đang được cách ly, điều trị trong tình trạng sức khỏe ổn định, không có biến chứng nặng. Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Trịnh Quân Huấn: “Hiện 23 tỉnh, thành phố đã ghi nhận có ca bệnh dương tính với cúm A/H1N1, trong đó dịch đã lây lan ra cộng đồng tại TP.HCM; xuất hiện chùm ca bệnh tại Hà Nội, Hải Phòng, Đồng Nai... Tại thời điểm này, cần hạn chế tập trung đông người. Mỗi người dân cần chủ động phòng chống dịch, góp phần quan trọng không để dịch lây lan”.

Tiền Giang : Thêm 3 ca nhiễm

Chiều 28.7, Sở Y tế Tiền Giang cho biết đã có thêm 3 trường hợp được xác nhận dương tính với cúm A/H1N1, trong đó có 2 học sinh trường THPT tư thục Nguyễn Khuyến (TP.HCM) về quê là N.Q.B.C (17 tuổi, ngụ P.8, TP Mỹ Tho) và N.T.A.T (17 tuổi, xã Long Hưng, TX Gò Công). Ngoài ra còn có trường hợp cháu T.C.T.L (5 tuổi, ngụ P.7, TP Mỹ Tho), bị nhiễm cúm A/H1N1 do tiếp xúc với người thân là ông Trần Văn Chương, Việt kiều Mỹ. Như vậy, đến thời điểm này Tiền Giang đã có 9 ca nhiễm cúm A/H1N1.